TBMM Genel Kurulu'nda 17 Temmuz 2026 tarihinde kabul edilen 12. Yargı Paketi, birbirinden farklı birçok kanunda köklü değişiklikler öngörmektedir. Ceza muhakemesinden idari yargıya, icra hukukundan borçlar hukukuna uzanan geniş bir yelpazede düzenlemeler içeren bu paketin pratikte sıkça karşılaşılacak başlıca değişikliklerine aşağıda yer verilmektedir.

Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB)

Paketteki en dikkat çekici düzenlemelerden biri HAGB kurumuna ilişkindir. Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı doğrultusunda yeniden şekillendirilen hükme göre, artık HAGB kararlarına karşı istinaf yoluna başvurulabilecektir. Bu düzenleme, uygulamada uzun süredir tartışma konusu olan kanun yolu sorununun giderilmesi bakımından önem taşımaktadır. Öte yandan denetim süresi 5 yıl olarak korunmuş; denetim süresi içinde kasten yeni bir suç işlenmesi ya da yükümlülüklere aykırı davranılması halinde mahkemenin hükmü açıklayacağı ancak belirli koşullarda cezanın bir kısmının infaz edilmemesine karar verebileceği düzenlenmiştir.

Nitelikli Dolandırıcılık ve Ödeme Araçları

TCK'nın 158. maddesine eklenen fıkrayla, dolandırıcılık veya nitelikli dolandırıcılık suçlarına iştirak kapsamında değerlendirilen kişilerin yalnızca ödeme aracı ya da hesap bilgisi temin etmekten ibaret eyleminin söz konusu olduğu hallerde verilecek ceza yarı oranında indirilecektir. Düzenleme geriye dönük olarak uygulanacak; kanun yolu aşamasındaki dosyalar bozularak ilk derece mahkemelerine gönderilecektir.

İdari Yargıda Tek Hakimle Görülecek Davalar

Daha önce 200.000 TL olan eşik, 486.000 TL'ye yükseltilmiştir. Buna göre; konusu bu miktarı aşmayan iptal ve tam yargı davaları, belirli disiplin cezaları, kamu görevlilerine verilen uyarma cezaları ve bazı öğrenci işlemlerine karşı açılan davalar artık tek hakimle görülecektir. Bu değişiklik yargılama süreçlerini hızlandırmayı amaçlamakla birlikte, istinaf ve temyiz aşamalarındaki parasal sınırların da buna bağlı olarak değiştiğini göz önünde bulundurmak gerekmektedir.

Belirsiz Alacak Davasının Kaldırılması

HMK'daki belirsiz alacak davasına ilişkin hüküm yürürlükten kaldırılmıştır. Bunun yerine, alacağın yalnızca bir kısmının dava edildiği durumlarda talep konusunun aynı dava içinde bir defaya mahsus olmak üzere tahkikatın sonuna kadar artırılabilmesine imkân tanınmıştır. Zamanaşımı, artırılan kısım bakımından da dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılacaktır. Bu değişiklik, uygulamada ciddi tartışmalara yol açan belirsiz alacak davası kurumunun işlevini büyük ölçüde dönüştürmektedir.

İcra Hukukunda Miras Taşınmazları

Tüm maliklerinin miras yoluyla hak sahibi olduğu ve üçüncü kişilere ait mülkiyet hakkı bulunmayan taşınmazlarda ortaklığın satış yoluyla giderilmesi halinde birinci artırma artık yalnızca mirasçılar arasında yapılacaktır. Bu düzenleme, özellikle aile içi uyuşmazlıklarda taşınmazların değerinin altında satılmasının önüne geçmek amacıyla getirilmiştir.

Genetik İnceleme Sonuçlarının Gizliliği

Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararına paralel olarak CMK'da yapılan değişiklikle genetik inceleme sonuçları kimlik bilgilerinden arındırılmış şekilde özel bir sisteme kaydedilecek; belirli kararların kesinleşmesinin ardından ya da 20 yıl geçmesiyle Cumhuriyet savcısı huzurunda imha edilecektir. İlgili kişi, amacın ortadan kalkması halinde bu bilgilerin silinmesini talep edebilecektir.

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı'nın İtiraz Yetkisi

Yargıtay ceza dairelerinin kararlarına karşı Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, dosyanın kendisine teslim edildiği tarihten itibaren 3 ay içinde Ceza Genel Kurulu'na itiraz edebilecektir. Sanık lehine itirazlarda ise süre aranmayacaktır.

Av. İlbey Utku Saçak